اوتوز ایللیک ساواش ساواش ۱۶۱۸-۱۶۴۸ — آوروپا‌دا آقا‌لیق اۇغروندا: بیر طرف‌دن پاپلیغین، آلمانین کاتولیک کلیساسی دوکلارینین و لهیستان-لیتوانی بیرلیگینین دستکلدیی ایسپانیا و اوتریش هابسبورقلاری ایل; اوْ بیری طرف‌دن فرانسه ، سوئد، دانمارک، بیرلشمیش هولند جومهوریتی، اینگیلیس، روسیه، آلماننین پروتستانیزم دوکلارینین قوشولدوغو و چک، ترانسیلوانیا و ایتالیانین هابسبورقلار علیهینه حرکاتلارینین دا دستکلدیی  ائتلاف آراسیندا ساواش.

Thirty Years' War
the European wars of religion نین بیر بخشی
The Hanging by Jacques Callot.jpg
Les Grandes Misères de la guerre
(The Great Miseries of War) by Jacques Callot, 1632
تاریخ 23 May 1618 – 15 May 1648
(29 years, 11 months, 3 weeks, and 1 day)
یئر اورتا اوروپا
نتیجه وستفالی باریش

طرفلر
Anti-Habsburg states and allies:

بوهم Bohemian Crown (until 1620)
Palatinate (until 1632)
 Duchy of Savoy (1618–19)
شابلون:Country data Transylvania ترانسیلوانیا دوکلیغی (۱۵۷۰–۱۷۱۱) (until 1621)[۳]
 یئددی بیرلشمیش ایالت جومهوریتی (from 1619)
شابلون:Country data Denmark-Norway Denmark–Norway (1625–29)
 England (1625–30)[note ۳]
Scotland (1625–38)[note ۴]
Hesse-Kassel (from 1629)
سوئد Sweden (from 1630)
 Saxony (1630–1635)[note ۵]
براندنبورق-پروس (1631–1635)[note ۵]
 Brunswick-Lüneburg (from 1634)
 France (from 1635)


Supported by:
Habsburg states and allies:

 مقدس روم ژرمن ایمپراتورلوغو

ایسپانیا ایسپانیا ایمپیراتورلوغو
Coat of arms of Hungary.svg Hungary-کوروواسی (هابسبورق) شاهلیغی[۴]
شابلون:Country data Denmark-Norway Denmark–Norway (1643–45)[note ۸]


Supported by:
باشچیلار
گۆجلر
تلفات
110,000 Swedes[۱۰]
یئددی بیرلشمیش ایالت جومهوریتی 50,000–60,000[۱۱]
یئددی بیرلشمیش ایالت جومهوریتی 1,835 ships (1626–34)[۱۲]
فرانسه شاهلیغی 300,000 (including the years 1648–59, after Westphalia)[۱۰]
118,000 Imperial[۱۰]
ایسپانیا 80,000–100,000[۱۱]
ایسپانیا 100 warships and 20,000 crew casualties (1638–40)
Total: 8,000,000 dead[۱۳]

وستفالی باریشیدَییشدیر

هابسبورق - علیهینه ائتلافین قوشونلاری بیرباشا ویانایا تهلوکه تؤرتدیک‌ده ایسه هابسبورقلار باریش ایسته‌دیلر. اینگیلیس بورژوا اینقیلابینین میقیا‌سیندان و فرانسه ‌دا باشلانان موطلقیت علیهینه - فرون‌دا - حرکاتینین گئنیشلنمه‌سیندن ناراحات اوْلان فرانسه ، ۱۶۴۸-جی ایلده وستفالی باریشی ایمضالا‌دی. طرفلرین ساواش‌یه سوْن وئرمک قرارینا کندلیلرین گئنیش‌له‌نن پارتیزان حرکاتی ائتکی ائتدی. اوْتوزیل‌لیک ساواش‌ده مغلوبیتلری هابسبورقلارین "دۆنیا ایمپیراتورلوغو" یاراتماق پلانلارینا سوْن قوْیدو. آوروپا‌دا سیا‌سی هژمونی اوْنلاردان فرانسه یا کئچدی. سوئد بالتیک دنیزینده اؤز مؤوقئیینی مؤحکملندیردی. ایلک بورژوا جومهوریتی هولند بئینلخالق عالم‌ده تانیندی. آلمان اۆچون بۇ ساواشین نتیجه‌لری: سیا‌سی پراکندلیین گوجلنمه‌سی و مؤحکملنمه‌سی، کندلیلرین تحکیم اوْلونما‌سینین داوام ائتمه‌سی.

ساواش ایشین اینکیشافیدَییشدیر

اوْتوز ایللیک ساواش آوروپا‌دا دایمی موزدلو اوْردولارین اینکیشافینا گۆج‌لو تکان وئردی. کومپلکتلشدیرمه‌ده تدریجاً کؤنوللولوکدن ایجباری‌لییه، بۇنون نتیجه‌سینده موشترا (جزا) اینتیزامینا کئچید باشلا‌دی. اوْتوز ایللیک ساواش ده خط تاکتیکا‌سی بیردفه‌لیک قبول ائدیلدی، بۇ ساواش صنعتین اینکیشافیندا ترقّی ایدی. ساواش‌ده قوشونلارین تجهیزاتی، رئکویزیسی و کونتریبوسی سیستمین‌دن، اؤزل ایله یارادیلان آنبار و ساخلانجلار واسطه‌سی‌له مرکزلشدیریلمیش تأمینات و تجهیزات سیستمینه کئچید باشلاندی. بۇ موزدلو اوْردولارین دؤیوش عملیّاتلارینین اۆصوللارینا ائتکی گؤستردی. دوشمه‌نین بازالاری ایله علاقه‌سینی کسمک آماچ ایله ائدیلن مانئورلر، دؤیوش صحنه‌سینده اۇغور قازانماغین اساس واسطه‌لریندن اوْلدو. اوْتوزیل‌لیک ساواش‌ده مشهورلاشان سوئد‌لی ۲-جی قوستاو آدولف و فرانسه توره نن دایمی موزدلو قوشونلارین سونراکی اینکیشافی ایشینه و ساواش نظرییه‌نین اینکیشافینا بؤیوک تؤوهه وئردیلر.



گؤرونتولردَییشدیر

قایناقدَییشدیر

https://az.wikipedia.org


  1. The Consequences and Effects of the Thirty Years War "The later divisions that occurred made Europe more like it is now with the Catholic areas in the south and the Lutherans farther north and more importantly, it took the central power from the Catholic Church."
  2. Helmolt, Hans Ferdinand (1903). The World's History: Western Europe to 1800. W. Heinemann. p. 573. ISBN 978-0-217-96566-8. 
  3. "into line with army of Gabriel Bethlen in 1620." Ágnes Várkonyi: Age of the Reforms, Magyar Könyvklub publisher, 1999. ISBN 963-547-070-3
  4. Ervin Liptai: Military history of Hungary, Zrínyi Military Publisher, 1985. ISBN 9633263379
  5. Johnson, Curt. The French Army of the Thirty Years' War: Introduction and Maison du Roi. Early Modern Warfare Society. یوْخلانیلیب11 January 2018.
  6. page 54 Rennoldson, Neil. Review Article: Spain and the Netherlands in the 17th Century. آرشیولنیب اصلی نۆسخه‌دن on 24 September 2015. یوْخلانیلیب2014-10-07. “When the Dutch army was increased to 77.000 in 1629 during the threatened Spanish invasion...”
  7. "Gabriel Bethlen's army numbered 5,000 Hungarian pikemen and 1,000 German mercenary, with the anti-Habsburg Hungarian rebels numbered together approx. 35,000 men." László Markó: The Great Honors of the Hungarian State (A Magyar Állam Főméltóságai), Magyar Könyvklub 2000. ISBN 963-547-085-1
  8. Trueman, C. N.. Military developments in the Thirty Years War. یوْخلانیلیب16 July 2017.
  9. László Markó: The Great Honors of the Hungarian State (A Magyar Állam Főméltóságai), Magyar Könyvklub 2000. ISBN 963-547-085-1
  10. ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ ۱۰٫۲ Clodfelter, Micheal (2017). Warfare and Armed Conflicts: A Statistical Encyclopedia of Casualty and Other Figures, 1492–2015. McFarland. p. 40. ISBN 978-0786474707. 
  11. ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ Victimario Histórico Militar.
  12. Spain, 1469-1714: A Society of Conflict. Routledge. 2014. p. 193. 
  13. Wilson, P. (2009). Europe's Tragedy: A History of the Thirty Years War. London: Penguin. p. 4. ISBN 978-0-7139-9592-3. 


قایناق خطاسی برچسب <ref> برای گروهی به نام «note» وجود دارد، اما برچسب متناظر با <references group="note"/> یافت نشد یا </ref> بسته یافت نشد.