قزوین اوستانی

قزوین اوستانی (فارسجا: استان قزوین) — ایران اوستانلاریندان بیری‌دیر. بۇ اوستانین مرکزی، قزوین شهری‌دیر.

Qazvin Province
قزوین اوستانی
استان قزوین
Map of Iran with Qazvin highlighted
Location of Qazvin within Iran
Location of Qazvin Province
Coordinates: 36°16′09″N 50°00′10″E / 36.2693°N 50.0029°E / 36.2693; 50.0029موختصات: 36°16′09″N 50°00′10″E / 36.2693°N 50.0029°E / 36.2693; 50.0029
اؤلکهFlag of Iran.svg ایران
منطقهبیرینجی منطقه[۱]
مرکزقزوین
بؤلگه‌لری۶
اراضی
 • جمع۱۵۵۶۷ km2 (۶٬۰۱۰ sq mi)
جمعیت
 (۲۰۱۶)[۲]
 • جمع۱۲۷۳۷۶۱
 • سیخلیق۸۲/km2 (۲۱۰/sq mi)
ساعات قورشاغییوتی‌سی +۰۳:۳۰ (IRST)
 • یای (DST)یوتی‌سی +۰۴:۳۰ (IRST)
دیللرفارس دیلی (رسمی دیل)
تورکجه
فارس دیلی
تات دیلی
کورد دیلی
لور دیلی
رومان دیلی
[۳][۴][۴]
HDI (2017)0.796[۵]
high · 14th
Qazvin Province Historical population
YearPop.±%
۲۰۰۶۱٬۱۴۳٬۲۰۰—    
۲۰۱۱۱٬۲۰۱٬۵۶۵+5.1%
۲۰۱۶۱٬۲۷۳٬۷۶۱+6.0%
amar.org.ir

قزوین اوستانی‌نین اهالیسی‌نین چوخونلوغو تۆرکلردن عیبارت دیرلر، تۆرک‌لرین یانیندا فارسلار و تاتلار دا آزینلیق اوْلاراق بۇ اوستان‌دا یاشاییرلار.[۶][۷]

جوغرافیاسی

تاریخی

خالق

اهالی نۆفوسو

قزوین اوستانی‌نین نۆفوس جدولی شهرلی و کندلی منطقه‌لرین اساسیندا[۸]
نۆفوس فایز
شهرلی
۶۰٫۱۶%
کندلی
۳۴٫۱۲%
ساکین اوْلمایان
۵٫۷۲%


بۇ اوْستان ۱۳۹۰–جی هیجری گۆنشلی ایلین نۆفوس سایی‌سی اساسیندا ۱٬۲۰۱٬۵۶۵ نفر (۵۹۱٬۷۶۱ قادین و ۶۰۹٬۸۰۴ کیشی) اهالی‌سی واریمیش.[۹]

۱۳۸۵–جی هیجری گۆنشلی ایلین نۆفوس سایی‌سی اساسیندا بۇ اوْستانین ۱٬۱۴۳٬۲۰۰ نفر (۵۸۳٬۸۷۰ کیشی و ۵۵۹٬۳۳۰ قادین) اهالی‌سی واریمیش کی بۆتون ایران اؤلکه‌سی‌نین ۱٫۶۲٪ نۆفوسونا شامیل اوْلۇرمۇش.[۱۰]

۱۳۹۰–جی هیجری گۆنشلی ایلین نۆفوس سایی‌سی اساسیندا، قزوین بؤلگه‌سی ۵۶۶٬۷۷۳ نفر اهالی‌سی اوْلاراق، اوستانین ان چوْخ نۆفوسلو بؤلگه‌سی، و آبیک بؤلگه‌سی ۹۳٬۸۴۴ نفر اهالی‌سی اوْلاراق، اوستانین ان آز نۆفوسلو بؤلگه‌سی تانینمیش‌دیرلار.[۹]

دیل و سوی

۲۰۱۰–جو میلادی ایلده قزوین اوستانیندا اهالی‌نین آنادیلینه اساساً اتنیک ترکیبی
[۱۱][۱۲][۱۳]
اتنیک قوروپ نیسبتی
تۆرک
۶۰٫۶۰%
فارس
۱۸٫۰۰%
تات
۱۵٫۰۰%
لور و کورد
۵٫۰۰%
باشقا خالقلار
۱٫۴۰%


 
قزوین اوستانی‌نین ائتنیک ترکیبی

قزوین اوْستانی‌نین اهالی‌سی عۆمومیت‌ده تۆرکلردن عیبارت اولورلار (اهالینین ۶۰٪ یا ۶۵٪نی تۆرکلر تشکیل ائدیبلر[۱۴]) و تۆرک دیلینده دانیشیرلار.[۱۵][۱۶][۱۷][۱۸][۱۹][۲۰][۲۱][۲۲][۲۳][۲۴] تۆرک‌لرین یانیندا فارسلار و تاتلار بؤیوک آزینلیق اولاراق و هابئله لورلار، کوردلر، گیلک‌لر و باشقا اتنیک قوروپلاردا کیچیک آزینلیق اولاراق بو اوستاندا یاشاییرلار.

قزوین تۆرک‌لری تۆرک دیلینین اؤزل و خاص بیر لهجه‌سینده اوْلان قزوین لهجه‌سینده دانیشیرلار. بو لهجه، تۆرک دیلی‌نین زنجان و همدان لهجه‌سینه‌ده چوْخ بنزرلیگی واردیر.

هۆنر و کۆلتۆر

یئمکلر

قایناقلار

  1. ^ همشهری آنلاین-استان‌های کشور به ۵ منطقه تقسیم شدند
  2. ^ National census 2016. amar.org.ir. یوْخلانیلیب2017-03-14.
  3. ^ Datasets: قزوین اوستانی
  4. ^ ۴٫۰ ۴٫۱ The official Media from Qazvin- February 10-2010 Archived copy. آرشیولنیب اصلی نۆسخه‌دن on November 2, 2013. یوْخلانیلیبJanuary 9, 2016..
  5. ^ Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab (en).
  6. ^ جغرافیای انسانی.
  7. ^ زبان و دین مردم استان قزوین.
  8. ^ نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۹ خورشیدی.
  9. ^ ۹٫۰ ۹٫۱ نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۹۰ (جدول جمعیت و خانوار).
  10. ^ نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵ خورشیدی.
  11. ^ طرح بررسی و سنجش شاخص‌های فرهنگ عمومی کشور (شاخص‌های غیرثبتی){گزارش}:استان قزوین/به سفارش شورای فرهنگ عمومی کشور؛ مدیر طرح و مسئول سیاست گذاری:منصور واعظی؛ اجرا:شرکت پژوهشگران خبره پارس -شابک:۳–۵۳–۶۶۲۷–۶۰۰–۹۷۸ *وضعیت نشر:تهران-موسسه انتشارات کتاب نشر ۱۳۹۱ *وضعیت ظاهری:۲۶۸ ص:جدول (بخش رنگی)، نمودار (بخش رنگی)
  12. ^ وزارت آموزش پرورش اداره کل استان قزوین Archived ۳۱ ژوئیه ۲۰۱۷, at the Wayback Machine. http://www.gozinesh.medu.ir/portal/home.php?ocode=100069834&block=assistant-council Archived ۳۱ ژوئیه ۲۰۱۷, at the Wayback Machine.
  13. ^ دانانیوز: قزوینی‌ها از نظر تعلق به زبان مادری متشکل از 5 درصد کرد، لر و لک، 18 درصد فارس 15درصد تات 60 درصد ترک و 2 درصد نیز سایر اقوام و زبان‌ها، هستند.
  14. ^ az.info. آرشیولنیب اصلی نۆسخه‌دن on 2021-11-06. یوْخلانیلیب2021-11-06.
  15. ^ İranontrip
  16. ^ Günaz TV. آرشیولنیب اصلی نۆسخه‌دن on 2021-03-05. یوْخلانیلیب2021-11-06.
  17. ^ gadtb
  18. ^ Azərbaycan türkcəsinin qəzvin ləhcəsi haqqında
  19. ^ Tehran universiteti
  20. ^ dana news
  21. ^ Sobhe-Qəzvin
  22. ^ Amerikanın Səsi:Tehranın yaxınlığında yerləşən Qəzvin vilayətində əhalinin əksəriyyətini türklər təşkil edir.
  23. ^ prezi
  24. ^ mainboard